Overweeg jij om een slowcooker aan te schaffen? Dit elektrische stoofpannetje riep bij mij nogal wat vragen op. Is het écht duurzamer dan mijn oven of fornuis? Of is het nóg een elektrisch apparaat dat uiteindelijk in de keukenkast verdwijnt? Op zoek naar antwoorden dook ik in de wereld van de slowcookers en ontdekte dé duurzaamste manier van koken! Ook vind je hier een overzicht van de 6 beste slowcookers.
1. De beste slowcookers: aandachtspunten & onze vergelijking
Een slowcooker kopen. Waar let je op?
1. Materiaal van de binnenpan
Kies bij voorkeur voor een model met een binnenpan van aardewerk (keramiek). Deze gaat langer mee dan een binnenpan van RVS of Aluminium. Die laatste twee zijn voorzien van een anti-aanbaklaag, die op den duur slijt.
Omdat keramiek veel geleidelijker (langzamer) opwarmt dan RVS of Alumunium, wordt dit materiaal nauwelijks gebruikt bij snelkookpannen. Bij een slowcooker natuurlijk geen probleem, maar voor een snelkookpan niet zo´n handige eigenschap.
Dit betekent dus, dat als je voor een slowcooker met snelkookfunctie gaat, je geen binnenpan van aardewerk tegen zult komen. Mocht je die wel vinden? Dan horen we dat graag van je.
2. Inhoud
Kies de juiste maat (binnenpan), uitgedrukt in liter. De beste slowcooker is die met een maat die bij jouw huishouden past. Een te grote pan, kost onnodig veel elektriciteit.
Klein – (1-2 personen): 1,5-3 liter inhoud
Medium – (3-4 personen): 3 – 5 liter inhoud
Groot – (5 personen of meer): 5 – 6,5 liter inhoud
3. Veiligheid
De nieuwere slowcooker is uitgerust met verschillende veiligheidsmechanieken. Je wilt uiteraard met een gerust gevoel het huis verlaten terwijl je stoofpotje staat te pruttelen. Vooral de oververhittingsbeveiliging is belangrijk. Sommige slowcookers schakelen automatisch over op een warmhoudstand als het klaar is. Een andere optie is een timer, waarmee je de pan later aan kunt laten gaan.
Top 6 beste slowcookers
1. Sage the Fast Slow Pro (6L)
2. Crockpot expresspot CR051 (5.7L)
3. Ninja OP300EU (6L)
4. CrockPot CR507 (4,7L) programmeerbaar
5. CrockPot CR605 (5.7L)
6. Eco-stoof
2. Hoe werkt een slowcooker?
De slowcooker werkt op elektriciteit en bestaat uit twee delen; een binnenpan en een buitenpan. In de buitenpan zit een thermostaat die ervoor zorgt dat de pan niet boven de 90 graden Celsius wordt verwarmd. Dat zorgt ervoor dat je eten niet aanbrandt. Het idee van een slowcooker is dat je de pan ´s ochtends aan kunt zetten, je naar je werk gaat, en bij thuiskomst een gare maaltijd in de pot vindt.
Naast het gemak van het apparaat, is er een voordeel voor de kwaliteit van je stoofpotje. Zo blijven er meer voedingsstoffen actief, komen smaken beter tot hun recht en voorkom je dat er door aanbranden ziekmakende stoffen in je eten terecht komen.
Slowcooker, multicooker of crockpot?
In de zoektocht naar een slowcooker kom je ook andere benamingen tegen, zoals Crock-pot en multi-cooker. De Crock-pot is een merknaam en het paradepaardje van de slowcookers. Omdat veel slowcookers uitgerust zijn met meerder voorgeprogrammeerde bereidingen, worden ze ook als multi-cookers verkocht.
Allen verwijzen naar een pan die op elektriciteit, langdurig (8-12 uur) en op lage temperatuur een stoofpot / maaltijd gaar maken.
3. Slowcooker zuiniger dan oven
Dat roept meteen de eerste vraag op: Een elektrisch apparaat dat 8 tot 12 uur aanstaat, kan dat wel zuinig zijn? Het antwoord is simpelweg ja. Het apparaat gebruikt, afhankelijk van de stand, tussen de 75 en 250 Watt. Vergeleken met een nieuwe oven (energielabel A) scheelt dat aanzienlijk, want die verbruikt zo´n 2000 Watt.
Maar dan nu hét verschil: hoe lang staat je apparaat aan? Gemiddeld staat een oven 1 uur aan en een slowcooker 8 uur. Zet je de slowcooker op een lage stand, dan verbruikt deze ongeveer 75 Watt. Per maaltijd komt dit voor de slowcooker neer op 0.6 kWh. Vergeleken met de oven is dat (inclusief voorverwarmen) 0.97 kWh. Een slowcooker is dus 1.5 keer zuiniger dan een (A) oven.
4. Slowcooken of Snelkoken?
Was eerst het snelkoken (hogedrukpan of snelkookpan) dé efficiënte manier om je rijst of bonen te garen, lijkt nu de slowcooker je beste vriend in de keuken. Maar is dat wel zo?
Door middel van hoge druk bouwt een snelkookpan in een korte tijd een hoge temperatuur op (120ºC). Hierdoor is je maaltijd in 10-30 minuten klaar. De snelkookpan doet dus precies het tegenovergestelde van de slowcooker!
Hieronder zie je het verschil tussen de verschillende manieren van koken.
Daaruit blijkt dat de snelkookpan duidelijk de zuinigste bereidingswijze is!
uur per maaltijd | Maaltijden gekookt per jaar* | Gem. Vermogen apparaat | Vermogen / 1000** | kWh per jaar | Kosten/jaar bij 0.4 euro/kwh | |
Oven | 1 | 286 | 2000 | 2 | 572 | € 228.80 |
Slowcooker | 8 | 286 | 220 | 0.22 | 503.36 | € 201.34 |
Inductie | 0.5 | 286 | 1166 | 1.17 | 166.738 | € 66.70 |
Snelkookpan | 0.3 | 286 | 1000 | 1 | 85.8 | € 34.32 |
| (*) Aanname op basis van een onderzoek door het Voedingscentrum | ||||||
| (**) De formule om het jaarlijkse energieverbruik van een apparaat te berekenen is als volgt: aantal uren per dag gebruik * aantal dagen per jaar gebruik * (vermogen apparaat in Watt / 1000) = jaarlijkse energieverbruik apparaat. | ||||||
5. De Eco stoof – eeuwenoude wijsheid in een modern eco-jasje
De snelkookpan is dus een stuk zuiniger dan een slowcooker. Maar wil je écht besparen? Dan ga je voor de eco-stoof. In onze ogen, dé beste slowcooker. De eco-stoof is een soort grote theemuts, gemaakt van 100% duurzame materialen. Allereerst kook je je maaltijd zo´n 5 minuten in de snelkookpan. Vervolgens, zet je de pan in de stoof en knoopt die dicht. Terwijl jij andere dingen kunt doen, gaart jouw gerecht langzaam, gelijkmatig en op lage temperatuur. Daarmee heeft de eco-stoof dezelfde voordelen als een slowcooker, maar dan zo slim en zo zuinig als onze oma´s!
Hedendaagse versie van de hooikist
Dit mooie concept werd bedacht door 2 Nederlandse dames. Zij lieten zich inspireren door de hooikist. In plaats van je stoofpot uren te laten sudderen op het fornuis, kookte men de maaltijd kort op het vuur en stopten de pan in een kist met hooi. Wat een slimme manier om brandstof te besparen!
Volgens de makers bespaar je met deze hedendaagse versie van de hooikist wel 30% op je energie. Het aankoopbedrag (vanaf 99 euro) heb je binnen een jaar terugverdiend. En ben je handig met de naaimachine? Dan delen de dames gratis een werkbeschrijving met je, zodat je de eco-stoof zelf kunt maken (alleen voor eigen gebruik).
Ons advies
Met het koken in een snelkookpan bespaar je maar liefst 6 keer zo veel op je energierekening dan met koken in een slowcooker. In een snelkookpan kook je snel, gezond én duurzaam.
We snappen natuurlijk ook, dat de slowcooker (multicooker) meer opties heeft dan een snelkookpan. Zo kunnen sommige cookers naast stoofpotjes, óók perfecte eitjes koken én zelfs ijs maken. Een andere reden om toch voor een slowcooker te kiezen, is het braden of gratineren van je gerecht. Dit kan bij een multicooker wel, en bij een snelkookpan niet (omdat je bij een snelkookpan altijd vocht nodig hebt om de druk op te bouwen).
Gelukkig hoef je niet te kiezen! Sommige multicookers hebben zowel een slowcook als een snelkookfunctie. Wat ons betreft, dé ideale combi.
De beste slowcookers kunnen dus slowcooken én snelkoken.
6. Slowcooker gezond?
Ja. zonder twijfel. Datzelfde geldt overigens ook voor de snelkookpan.
- Vitamines (vooral B en C) lossen deels op in kookwater. Een ander deel gaat verloren door verdamping. Gebruik daarom zoveel min mogelijk water, en verwerk het kookvocht in een saus of soep. De deksel zoveel mogelijk op de pan houden!
- Andere vitamines en mineralen zijn stabiel(er) en blijven intact bij het koken.
- Hoe lager de temperatuur, des te minder het verlies aan waardevolle voedingsstoffen.
- Hoe korter de kooktijd, des te minder het verlies aan waardevolle voedingsstoffen.
- Door in een slowcooker of snelkookpan te koken, hoef je minder vet te gebruiken omdat het eten niet aanbrandt. Ook hoef je tussentijds niet te roeren, waardoor de deksel op de pan kan blijven!
Berekening
Eet gezonder, lekkerder en bespaar de CO2 opname van 2,4 bomen per jaar met een slowcooker.
Een maaltijd (bereid in 20 minuten) met een snelkookpan, kost 0.28kWh minder energie dan een maaltijd (in 30 minuten) bereid op inductie. Gemiddeld koken wij 5.5 keer per week, ofwel 286 keer per jaar. Als je alle maaltijden zou koken met een snelkookpan (i.p.v. inductie), dan zou dat ongeveer 80kWh besparen op jaarbasis. Volgens Wise Nederland is de emissiefactor van grijze stroom is 0,649 kg CO2 per kWh. 80*0.649= 52 kg CO2.
Gemiddeld kost een slowcooker 144 euro (gebaseerd op onze top 6). Al zou je alle maaltijden per jaar (286) met de snelkookfunctie van de slowcooker koken, dan is het verschil per jaar 32.40 euro (66.7-34.32). Het aankoopbedrag gedeeld door deze winst is 4.5 jaar.
Met Duurzaam Thuis maken we duurzaamheid vergelijkbaar en begrijpelijk. We gebruiken zoveel mogelijk bestaande bronnen met autoriteit en wetenschappelijke methodes. En waar nodig berekenen of controleren we oplossingen zelf. We berekenen en testen oplossingen op 2 niveau's. Als eerste brengen we voor oplossingen de impact in beeld, met als belangrijkste indicator hoeveel bomen je hebt bespaard. En als tweede kijken we per product welke we de beste Duurzaam Thuis score geven.
De impact van oplossingen/productgroepen brengen we als volgt in kaart:
- Bomen bespaard: Met een Life Cycle Assessment (LCA) kan de volledige milieu-impact van de productie en van het gebruik in kaart worden gebracht. Wij focussen hier op de gemiddelde CO2 besparing per jaar bij een 2 persoonswoning ten opzichte van de "oude" situatie. Omdat CO2 niet altijd even aansprekend is, hebben we deze omgerekend naar de CO2 opname van bomen per jaar (22 kilo CO2).
- Kosten: Voor de prijs kijken we naar de gemiddelde prijs van de duurzame varianten. We hebben een backend koppeling met de meeste webshops voor de kosten, waardoor we gemakkelijk een gemiddelde kunnen inschatten.
- Terugverdientijd: hiervoor kijken we naar de prijs ten opzichte van de jaarlijkse besparingen. Een product dat 30 euro kost en waarmee je 60 euro aan energieverbruik terugverdiend heeft bijvoorbeeld een terugverdientijd van een half jaar.
- Gemak: Hierbij kijken hoe we hoe snel je een actie kan uitvoeren. We gaan er hierbij vanuit dat je wel een beetje handig bent. Voor jouw situatie kan dit een stuk hoger (of lager) liggen.
Op deze manier kan je zien welke oplossingen (bijvoorbeeld waterbesparende douchekoppen of energiezuinige koelkasten) voor jou het meeste opleveren, gezien de beperkte middelen die je hebt. Maar binnen productgroepen (zoals de waterbesparende douchekoppen) liggen de beste producten vaak heel dicht bij elkaar. En mensen vinden zaken als kwaliteit, jaren garantie en andere zaken ook belangrijk bij duurzaam producten. Om een scherpe vergelijking te maken binnen productgroepen hebben we daarom de Duurzaam Thuis score. We toetsen producten zelf en op basis van een aantal elementen geven wij deze score. Dit zijn:
- Kwaliteit: Op basis van reviews bij verschillende bronnen (bijv. coolblue, Amazon of de consumentenbond) en onze eigen ervaringen geven wij een oordeel. Dit is een gewogen gemiddelde van de verschillende bronnen. We baseren ons niet op 1 bron, tenzij het een heel vernieuwend product is met beperkte reviews. Op de ‘i” voor informatie rechtsboven de kwaliteitsbeoordeling kan je de bron vinden.
- Duurzaamheid: Dit meten we meestal in het verbruik van een specifiek product. Bij bijvoorbeeld een waterbesparende douchekoppen is dit in liters per minuut. Bij Koelkasten is het KwH per jaar. Op deze manier sluiten we aan op de hoeveelheden die vaak ook op deze producten staan. En blijven de producten onderling vergelijkbaar. Omdat we alleen de beste producten laten zien scheelt het soms maar heel weinig tussen de verschillende producten.
- Kosten: De prijsverschillen zijn tussen producten soms fors. Een waterbesparende douchekop heb je bijvoorbeeld voor 15 euro. Maar je hebt ze ook voor 100. euro. Wij wegen dit ook mee. De meeste mensen willen een product hebben met hoge kwaliteit en duurzaamheid, maar met een lage prijs.
- Kwalitatieve voor en nadelen: de bovenstaande punten dekten vaak niet de hele lading van een product. Soms is er een extra voordeel zoals de garantie die fors langer is, wat ook een teken is voor langere levensduur.
Alles is indicatief, afhankelijk van jouw exacte thuissituatie zullen reële besparingen wisselen. Zie ook onze verantwoording.