Sommigen doen het met plezier, anderen met iets minder plezier: afwassen. Een vaatwasser is een mooie oplossing voor mensen die dit klusje liever overslaan. Maar wat is nu eigenlijk duurzamer wat betreft waterverbruik? De vaatwasser of handwas? We vergelijken de twee met elkaar in dit artikel.
Vaatwasser of handwas: de vaatwasser onder de loep
Vaatwassers zijn ontzettend handig. Ze besparen tijd en zijn heel hygiënisch. Maar, ze hebben geen heel duurzame reputatie. Dat heeft te maken met een aantal factoren:
- De productie van een vaatwasser kost veel meer energie dan die van een teiltje. Een vaatwasser is groter, bestaat uit meer onderdelen, en moet waarschijnlijk (met een vrachtwagen) bezorgd worden.
- De onderdelen van een vaatwasser kunnen niet altijd hergebruikt worden. Sommige delen van de machine gaan stuk en worden daarna weggegooid. Niet alleen is dat niet heel milieuvriendelijk, reparaties kunnen ook behoorlijk prijzig zijn.
- Ook wat betreft waterverbruik wint een handwas het: afhankelijk van het soort vaatwasser en het programma gebruikt de gemiddelde vaatwasser tussen de 10 en 14 liter water. Zuinige machines redden het met 9 liter, oudere apparaten verbruiken soms tot wel 20 liter per wasbeurt. Een handwas kost—als je de kraan niet laat stromen—zo’n 8 liter per vaatwasbeurt.
- Een vaatwasser gebruikt vaak meer afwasmiddel dan nodig. Bovendien is vaatwasmiddel vaak vervuilender dan normaal afwasmiddel. Reguliere vaatwastabletten bevatten vaak meer glans- en bleekmiddelen die slecht zijn voor het milieu. Gelukkig zijn er inmiddels ook veel ecologische vaatwastabletten te koop.
Duurzamer wassen met de vaatwasser
Als je vaatwasser en handwas qua duurzaamheid vergelijkt, wint de handwas dus. Maar, met wat aanpassingen wordt je vaatwasbeurten een stuk milieuvriendelijker.
- Ten eerste is het belangrijk om te weten hoe oud je vaatwasser is. Volgens de Consumentenbond is het duurzamer om een vaatwasser van dertien jaar of ouder te vervangen. Een nieuwe vaatwasser gebruikt namelijk aanzienlijk minder stroom en water.
- Let bij de aanschaf van (een nieuwe) vaatwasser altijd op het energielabel. Hier staat niet alleen het energieverbruik op vermeld, maar ook het watergebruik per (eco) wasbeurt. Hoe hoger het energielabel, hoe duurzamer.
- Onderzoek goed wat voor soort vaatwasser het beste bij jouw huishouden past. Een kleinere versie is handiger en duurzamer als je alleen of met zijn tweeën woont.
- Een tweedehands vaatwasser kopen kan ook. Maar ook daar is het belangrijk om op het energielabel te letten en te vragen hoe oud de vaatwasser is.
- Heb je een zonneboiler? Als je een vaatwasser met een gedeeltelijke hotfill hebt, kun je ervoor kiezen om het water dat de vaatwasser gebruikt via de zonneboiler op te laten warmen. Daarover lees je hieronder meer.
We noemden ze net al even: gebruikt ecologische vaatwasblokjes en/of ecologisch vaatwasmiddel.
Meer tips voor een duurzame vaatwasser lees je in dit artikel. Ook hebben we daar een top 6 duurzame vaatwassers verzameld. Als je deze tips toepast, schelen een handafwas en een vaatwasmachine bijna niets op duurzaamheidsvlak, en kan een vaatwasser zelfs duurzamer zijn dan een handafwas.
De vaatwasser met hotfill
Sommige wasmachines hebben een eigen warmwateraansluiting. Deze machines worden ook wel hotfills genoemd. Deze vaarwasmachines besparen een hoop energie vergeleken met reguliere vaatwassers.
Een hotfill is aangesloten op de warmwatervoorziening van het huis. Deze cv-ketels of boilers werken op gas, of in een gunstiger geval, op zonne-energie of stadsverwarming. De betreffende energiebron kan in dit geval gelijk gebruikt worden om water te verwarmen. Een hotfill-aansluiting kan het energieverbruik tot 25% verlagen, mits het warme water door een HR-ketel wordt aangeleverd. Als er ook nog van groene stroom of stadsverwarming gebruik wordt gemaakt, kan de energiebesparing oplopen tot 30% per afwasbeurt.
Vaatwasser of handwas: tips voor afwassen met de hand
Afwassen met de hand is over het algemeen beter voor het milieu, zeker vergeleken met een vaatwasser. Wel is het belangrijk om op deze punten te letten als je de handwas doet:
- Was af in een teiltje. De gootsteen is vaak groter en dieper en heeft dus meer water nodig. Een teil is kleiner en bovendien ook hygiënischer. Vul deze met heet water uit de kraan.
- Gebruik voor een normale afwas één theelepel afwasmiddel. Meer toevoegen kan altijd nog. En als het schuim verdwenen is, betekent dat niet dat het afwasmiddel uitgewerkt is. Voeg pas meer toe als het vuil moeilijk loskomt van de vaat.
- Neem niet te snel nieuw water, en was niet af onder een lopende kraan. Dit verbruikt liters water en onnodige energie.
- Spoel zo veel mogelijk voor met koud water af. Alleen bij echt vieze vaat is voorwassen met warm verstandig.
- Gooi afwaswater nooit zomaar in de tuin of op straat, dit is zeer milieuvervuilend en werkt insectensterfte in de hand. Spoel het water altijd door de gootsteen.
Conclusie
Als je de kraan niet laat stromen, is afwas met de hand en een teiltje iets goedkoper en beter voor het milieu. Maar, een vaatwasser is in veel gevallen hygienischer is en maakt vaak beter schoon dan sponzen en borstels. Dus we snappen het goed als je toch voor een vaatwasser kiest. De beste vaatwasser is wat ons betreft een energie- en waterzuinig exemplaar.
