Een pan voor het leven

Geplaatst op 10 januari 2011 in Duurzaam wonen

Hoe duurzaam zijn je pannen eigenlijk? In de keuken draait alles om gemak. We willen graag zo snel mogelijk een heerlijke maaltijd op tafel zetten. We willen het liefst een pan die niet aanbakt en makkelijk is te reinigen, als het even kan ook nog in de vaatwasser. Fabrikanten springen daar natuurlijk op in met allerlei magische pannen. Denk maar aan de grote hoeveelheid anti-aanbakpannen die de markt domineren.

Maar over de gezondheid van deze pannen zijn de deskundigen het nog niet eens. Een anti-aanbaklaag is namelijk Teflon en deze bevat de stof PFOA (vanaf 2015 verboden). Deze stof is bij (over)verhitting niet goed voor de gezondheid. Let maar eens op de walm en geur als je de pan per ongeluk teveel hebt verhit. Verder is de levensduur vrij beperkt en na een jaar zie je vaak dat de bodem wat los lijkt te laten. En Teflon dat wil je toch echt niet in je lijf hebben… dus maar weer weg ermee. En dat laatste vinden wij natuurlijk helemaal niets. Daarom zijn we eens op zoek gegaan naar een gezond alternatief voor de heilige anti-aanbakpan. En wat blijkt… die zijn er wel degelijk. Helaas vaak niet de goedkoopste pannen, maar de meesten zijn bij goed gebruik nagenoeg onverslijtbaar. Een pan dus voor het leven en daarmee een duurzaam alternatief

Nieuwe generatie anti-aanbakpan

We wilden er eigenlijk juist vanaf, maar de nieuwe generatie anti-aanbak pannen willen we toch even noemen. Deze pannen bevatten een keramische Thermolon laag. Thermolon heeft dezelfde werking als Teflon maar is geheel vrij van PFOA. Hierdoor komen er geen schadelijke gassen vrij tijdens het bakken en braden. Bijkomend voordeel is dat de productie van deze groene anti-aanbakpannen tot de helft minder energie vraagt, waardoor ook de CO2-uitstoot met 60 procent verminderd wordt in vergelijking met een traditionele antikleeflaag. Daarnaast kan een pan met Thermolon coating veel beter hitte verdragen (tot 450 graden). Hierdoor wordt hij in theorie een stuk duurzamer omdat de pan in feite niet kan verbranden. Dit zal de levensduur verlengen, maar dit blijft echter beperkt en daarmee is deze nieuwe anti-aanbakpan eigenlijk nooit de duurzaamste keuze. Maar we begrijpen ook dat velen onder ons de magische anti-aanbakpan niet meer kunnen missen. Kies in dat geval dan altijd voor een pan met een Thermolon coating. Voorbeelden van pannen met een keramische thermolon laag zijn: Green Pan en Kitchen & More

Gietijzer, grootmoeders pan

Een van de meest duurzame pannen is van gietijzer. Bij normaal gebruik zijn deze pannen eigenlijk niet kapot te krijgen. Daarnaast zijn de bakeigenschappen ongeëvenaard. De meeste gietijzeren pannen bevatten aan de binnenkant een geëmailleerde laag die nagenoeg onverslijtbaar is. Van oorsprong wordt deze pan vaak gebruikt om vlees in te braden, maar de pan is eigenlijk overal voor in te zetten. Persoonlijk vind ik een gietijzeren pan eigenlijk het beste alternatief voor de anti-aanbak hapjespan. Roerbakken of het bakken van vlees of vis gaat uitstekend en hij bakt eigenlijk nauwelijks aan. Ook mogen ze in de vaatwasser, al wordt dit niet geadviseerd. Het gietijzer kan namelijk op de niet met emaille beklede stukken wat roest geven. Niet schadelijk, maar iets minder fraai. Als voorbeeld… ik heb een oranje Creuset van mijn oma. Deze is zeker 20 jaar oud, gaat dagelijks in de vaatwasser en is nog zo goed als nieuw. Duurzamer kan volgens mij niet. Nadeel van gietijzer is het gewicht en de breukgevoeligheid als je hem laat vallen. Doe je het laatste niet dan is gietijzer volgens mij de meest duurzame keuze die je kunt maken.

Hard-geanodiseerd aluminium pan

Wil je wel de bakvoordelen van gietijzer en het gemak van een aluminium pan dan kom je terecht bij hard-geanodiseerd aluminium pannen. Door een speciaal productieproces is de aluminiumoppervlakte vrijwel volledig non-poreus, waardoor het eten niet aanbakt. In tegenstelling tot een anti-aanbakpan wordt het voedsel mooi bruin en karameliseert waardoor je dat lekkere korstje krijgt. De pannen zijn sterk en kunnen zelfs met schuurspons worden gereinigd. Ze kunnen in de vaatwasser maar dit gaat zeker ten koste van de bak kwaliteiten en de levensduur. Nadeel van deze pan is dat ze ongeschikt zijn voor inductie. Voorbeeld van hard-geanodiseerd aluminium pannen vind je bij Calphalon.

Pan van roestvrijstaal

Roestvrijstaal of RVS is natuurlijk geweldig materiaal wat eigenlijk niet kan verslijten. Advies is dan ook ook om als basis pannenset RVS te kiezen. Ik bedoel hiermee vooral de kookpannen. Let bij de keuze erop dat de grepen ook van rvs zijn i.p.v. van kunststof. Wie kent het niet dat de steel of de greep kapotgaat (en de pan eigenlijk nog goed is) Kijk ook kritisch naar de deksels. Ook hier geldt weer… een deksel van volledig rvs is het best. Vaak zie je ook deksels van glas. Meestal hebben deze ook een greep van kunststof of hout. Beide zijn onderhevig aan slijtage en zullen de levensduur van de set aanzienlijk verkorten. Een rvs pannenset met rvs grepen gaat in principe een leven lang mee. Ook is rvs uitstekend bestand tegen de vaatwasser. Behalve als je naast koken ook erin wilt bakken… dan kun je de pannen beter met de hand wassen. Er zijn ook wokken en koekenpannen op de markt van RVS. Mijn ervaring is dat alleen de hele dure pannen, bijvoorbeeld de pannen van Demeyre, een goed alternatief zijn. Al zul je ook hiermee geconcentreerder moeten koken, want ze zijn vrij temperatuurgevoelig. Goedkopere rvs pannen zijn vaak zeer gevoelig voor aanbakken en zullen je niet van de anti-aanbakpan weerhouden.

Conclusie: wat is de meest duurzame pan?

Je moet het hem meegegeven, een anti-aanbakpan is een echte alleskunner en eigenlijk alles erin ‘lukt’. Er zijn eigenlijk geen alternatieven die dat ook kunnen. Wel is de bak- en braadkwaliteit matig. Vergelijk het met de magnetron. Het eten is warm, maar lekker? Daarnaast is de levensduur beperkt en daarmee niet erg duurzaam. Wil je dus de anti-aanbakpan de deur uitdoen, dan zul je een aantal alternatieve pannen in huis moeten halen. Elk gerecht vraagt namelijk om een specifieke pan. Je zult wel merken dat het de smaak ten goede komt. Vlees met een gekarameliseerd laagje is zoveel lekkerder dan de kleurloze variant. Daarnaast zul je met iets meer aandacht moeten koken omdat een juiste temperatuurregulering belangrijk is voor het juiste resultaat. Verder is zoals gezegd de vaatwasser eigenlijk killing voor alle pannen waarin je wilt bakken of braden. Met de hand afwassen is het beste. Wil je toch alles laten opknappen door de vaatwasser, dan is mijn ervaring dat een goede gietijzeren pan met geëmailleerde laag wel wat kan hebben.

Er zijn dus voldoende alternatieven voor de miraculeuze anti-aanbakpan en als je goede keuzes maakt, kun je in principe volstaan met een, wat uitgebreidere, pannenset voor het leven. Probeer niet gelijk alles compleet te hebben en ervaar wat voor jou het beste werkt. Laat je keukengereedschap langzaam groeien en uiteindelijk heb je een mooie mix van nieuw en oud. En wat is er nou mooier om een kippetje te braden in dezelfde oranje pan zoals je oma dat deed!

Reacties (54)
28/05/11 • 10:31

Wij zijn in het bezit van een Calphalon pan en in tegenstelling tot wat u zegt dat deze pan in de vaatwasser mag is ons ten stelligste ontraden, ja verboden, om deze pan in de vaatwasser te doen!

Dirk
28/05/11 • 10:51

Hoi Ton

Klopt het is volgens mij wel mogelijk maar het is zeker te ontraden. In principe moet je alle pannen waarmee je bakt nooit in de vaatwasser plaatsen. Er zijn eigenlijk geen pannen die er tegen bestand zijn. De pannen slijten veel harder en bakken veel sneller aan.

Peter Liefhebber
07/06/11 • 06:18

PFOA (perfluorooctanoic acid) is een zuur dat werd gebruikt om de teflonlaag (maar ook voor keramische lagen!) aan te brengen. Tegenwoordig worden pannen opgeruwd door middel van zandstralen voor een betere hechting van de teflonlaag. PFOA is beslist geen teflon.

Teflon is polytetrafluoroethylene ofwel PFOA en kan beslist geen kwaad als het in het lichaam komt. Bij verhitting boven 350 graden zal het ontleden en komen giftige gassen vrij. De olie die gebruikt wordt begint al bij 200 graden te roken en te ontleden en de giftigheid van deze dampen is groter dan die van de teflon. Dit is al zo’n 50 jaar bekend.

De levensduur van keramiek en van (goede) teflon verschilt niet veel. Keramiek wil nogal eens scheuren of er springen stukjes uit en ook worden de anti-aanbak eigenschappen gedurende de tijd minder.

Dana
14/09/11 • 15:21

Hoe duurzaam zijn RVS pannen?

Ik heb interesse in de volgende Eden Quality Pannen.

Maar kan niet beoordelen of dit goede pannen zijn. De prijs is namelijk wel aan de lage kant voor volledig RVS.

Guido
28/09/11 • 22:18

In het hele verhaal mis ik de kooktijden. Zo heb je snelkookpannen, wat aangeeft dat hoeveel gas je nodig hebt voordat het water voor de groenten kookt toch erg verschilt. Gietijzer gaat dan wellicht lang mee, maar ik kan me ook voorstellen dat deze dikke pannen slecht de warmte gebruiken. Gemiste kans dit artikel.

Nic-Jan
07/12/11 • 16:47

Het hele verhaal is wat oppervlakkig, niet goed gedocumenteerd, voornamelijk persoonlijke meningen van de schrijver. Wat over de anti-aanbak lagen wordt verteld is niet juist. Terecht maakt Peter Liefhebber daarover een opmerking.
Alleen jammer dat hij de verkeerde afkorting gebruikt voor Teflon. Teflon is trouwens een merknaam, net zoals Thermolon dat is voor één van de nieuwere anti-aanbak materialen. De stofnaam voor Teflon is polytetrafluoroethyleen In het Nederlands; Peter gebruikt de Engelse naam.. De afkorting daarvan is: PTFE.

Ro Bot
04/01/12 • 15:45

de minerale pannen van de buyer zijn volgens mij niet zo slecht (lees: heel goed) en ze zijn schappelijk in prijs, en ze worden beter met de jaren, hoe meer je ze gebruikt hoe beter ze worden, maar ze mogen natuurlijk niet in de vaatwas.

Mike
12/01/12 • 15:56

Zijn er ook merken naast Calphalon die in Nederland volledig hard anodized pannen verkopen ?

Ik kwam wel hard anodized pannen van Habonne tegen, maar die hebben evengoed nog een PFOA laag er over heen zitten.
http://www.habonne.nl/index.php?lang=nl&p=23&s=46

18/01/12 • 05:03

[…] je een kok die helemaal geen anti-aanbaklaag nodig heeft, dan is een pan van roestvrijstaal of geëmailleerd gietijzer ook een prima duurzaam […]

Mek
31/03/12 • 16:12

Wij zijn uitermate gecharmeerd van de pannen van Crafond.
We hebben sinds kort de koekenpan van deze firma en gaan zeker
meerdere pannen aanschaffen.
Ze hebben een keramische aanbaklaag (3x) en zien en voelen zeer degelijk aan.
Ter vergelijking : onze keramische koekenpan van Bialetti weegt 540 gram,
terwijl die van Crafond maar liefst 1055 gram weegt!!.
Beiden zijn van gegoten alu , maar de crafond is duidelijk van veel betere kwaliteit.
Crafond geeft 2 jaar garantie , maar ik verwacht dat deze pannen een leven lang meegaan.
Werkelijk een TOP produkt!!

Mek
31/03/12 • 16:21

@Peter Liefhebber,
Teflon is vanaf 2015 verboden.
het is allang bewezen dat deze stof kankerverwekkend is.
Beetje vreemd dat er nog zolang mee gewacht wordt……

Hans Breewel
15/04/12 • 08:12

Wij zoeken een wokpan voor inductie met aan een zijde een verhoogde rand om gemakkelijk de ingrediënten om te kunnen keren en die voorzien is van een keramische coating. Welke merken komen dan in aanmerking?
Kan het bij BK niet vinden.

Dirk
15/04/12 • 12:13

Ik mag natuurlijk niet teveel reclame maken 🙂 maar ik kan wel zeggen dat pannen mijn ding zijn. Om te beginnen heeft ook keramisch qua duurzaamheid niet direct de voorkeur omdat ze toch altijd nog kwetsbaarder zijn dan bijvoorbeeld een rvs pan. Maar in sommige gevallen wel heet praktisch, ik zelf heb ze ook voor de wat meer ‘kritische’gerechten zoals bijvoorbeeld een zacht witvisje. Ik persoonlijk ben erg tevreden over de Relance 40 pannen. Maar ik weet niet of deze met een extra rand werken.

Maarten
10/07/12 • 00:13

@Mek: een correctie in die zin dat Teflon (PTFE) toch echt niet kankerverwekkend is. Peter heeft gelijk: *alleen bij ontleding van de verder inerte verbinding bij (over)verhitting* komen schadelijke stoffen vrij. Teflon zelf is, zoals gezegd, inert, in de strikt wetenschappelijke zin, d.w.z. dat het verder niet deelneemt aan (bio)chemische reacties hetzij binnen, hetzij buiten het lichaam. (Je vindt ook nog wel eens de opmerking dat het inert zou zijn omdat het niet zou ‘migreren’ — dit is kul.)

Een artikel dat helaas van de site van de FDA verwijderd is na een update, maar hier nog wel te vinden: http://web.archive.org/web/20060217094556/http://www.fda.gov/bbs/topics/CONSUMER/CON00036.html
levert je wellicht wat duidelijker info (in het Engels). Ook aardig is natuurlijk http://en.wikipedia.org/wiki/Teflon.

Gemene tip, maar je kunt ook een parkiet kopen en die in een kooitje vlakbij de keuken neerzetten. Die zijn namelijk *heel* erg gevoelig voor de dampen die vrijkomen bij de ontleding van Teflon, en ze kukelen dan pardoes dood van hun stokje. Het equivalent van de ouderwetse “mijnkanarie”. Werkt als een trein, succes verzekerd.

Maarten
10/07/12 • 00:24

Nog een leuke, by the way, en lezen gaat voor oordelen op de titel: http://kramerkookt.blogspot.nl/2010/08/koken-met-gif.html

only_b
17/11/12 • 17:59

Pedrini keramische koekenpannen (7 delig set, nog overal te koop voor de ‘stuntprijs’ van 59 euro)
Echt waardeloze pannen, 2 maal aangeschaft en beide keren binnen 2 maanden onbruikbaar. Heel zorgvuldig mee omgegaan tijdens het bakken en altijd met de hand gewassen, maar helaas is de ‘keramische’ coating niets waard! De witte binnenlaag is beide keren veranderd in een zwarte binnenlaag met volledig opengebarsten coating. Met als resultaat het laten aankoeken van alle gerechten…

08/02/13 • 12:59

Interessant artikel…

Heiko de Jonge
24/03/13 • 10:31

Wat betreft de geanodiseerde pannen: ik gebruik er twee. Een heel fijne pan, die, mits je hem goed gebruikt heerlijk werkt. De belangrijkste zaken daarbij zijn lang voorverwarmen en goed reinigen. En lang voorverwarmen betekent ook echt lang. Langer dan je denkt dat goed zou zijn. Op een matig vuur. Dan pas boter/olie en vlees/groente toevoegen. Mijn vriendin lukt dat niet, wanneer zij de pan gebruikt bakt er geregeld wat aan. Wat mij echter weer niet lukt is de pan echt goed schoon te maken. En dan bedoel ik ècht goed schoon. Als je dat niet vanaf het begin doet krijg je hem nooit meer goed. Daardoor is de grootste van de twee op den duur onbruikbaar geworden. Ik vond een oplossing -dacht ik- door hem te laten zandstralen. Brandschoon is hij nu weer. Maar natuurlijk is de baklaag verdwenen. Hij voldoet nu weer prima maar bij het reinigen komt er volgens mij alumium vrij, het spoelwater is in iedere geval donker van kleur. Zou dit kwaad kunnen en sterven wij een langzame dood? Iemand?

Wat een verhaal zo op de zondagmorgen.

19/04/13 • 20:12

Beste Heiko,

Neem eens een kijkje in onze webshop http://www.kitchenandmore.nl. Wij verkopen voornamelijk keramische pannen en daarbij zul je geen problemen ondervinden zoals aluminium wat vrij komt. Wat hierboven wordt gezegd over teflon klopt ook. Dit is vanaf 2015 verboden vanwege de giftige stoffen die vrij komen bij het koken. Allemaal overschakelen naar keramische pannen en ontdek zelf gewoon de voordelen!

Groetjes Koen

van noort
13/05/13 • 20:41

wat een gezeur over het verbieden van ‘teflon’. Roken is ook kankerverwekkend maar je kunt nog steeds in elke supermarkt sigaretten en shag kopen…
Als je het nieuws een beetje bijhoudt en je gezonde verstand gebruikt kun je zelf de juiste beslissing nemen, daar is heus geen overheid of wet voor nodig.

van noort
13/05/13 • 20:43

mijn keramische pannen worden steeds slechter, ik heb nu een dure rvs koekenpan (Fissler) en wonder boven wonder bakt deze nauwelijks aan. Ik hoop dat deze nog lang meegaat en dat ik geen pannen meer nodig heb met wat voor laagjes dan ook.

23/05/13 • 18:31

Het gebruik van en massief gietijzeren koekepan is beter in gebruik als met een modern anti aanbaklaag koekenpan, gebruik ze zelf al een jaar of 13, verkoop ze nu ook in de webwinkel. Na een keer of 4 gebruiken gaat het steeds beter, er bakt niets aan, eenmaal op temperatuur en de pan blijft op temperatuur.

groet,

paul

27/05/13 • 20:55

Beste Paul Jagerman,

Een gietijzeren koekenpan is erg zwaar in gebruik. Keramische pannen blijven ook lang op temperatuur, zelf als het vuur uit is. en @van noort. De kwaliteit keramische pannen die wij verkopen op http://www.kitchenandmore.nl zijn zeker beter dan welke RVS koekenpan dan ook.

Geliek
14/08/13 • 00:20

Had gehoopt hier eindelijk info te kunnen vinden over een koekepan met een granieten coating, maar helaas.
Is er iemand die hier toch wat ervaring mee heeft qua bakken of info over de duurzaamheid en veiligheid van de coating en dit wil delen?

AmigaWolf
27/08/13 • 23:23

Het beste is Roestvrijstalen Koekenpan, but first you have to season them, dan plakt niks maar dan ook niks meer vast aan je Roestvrijstalen Koekenpan, werkt echt fantastisch.

Met gietijzeren Koekenpan kan de man teveel ijzer in zijn lichaam krijgen, is ook niet gezond, voor een vrouw maakt dat weer niet uit, die hebben all veel meer ijzer nodig dan mannen.

Hier zie je hoe je je Roestvrijstalen Koekenpan moet Seasoning.

http://www.youtube.com/watch?v=1376ITxF1Oc

LeGrande
12/11/13 • 15:19

@Kitchenandmore
Het is niet waar dat “Teflon” wordt verboden vanaf 2015. Jullie als pannenverkopers zouden beter moeten weten, in plaats van verdraaide infomatie te gebruiken om je eigen spullen aan de man te brengen en de fora vol te stouwen met jullie reclame!

Telfon is een merknaam van DuPont voor PTFE. Niet PTFE, maar PFOA is verboden vanaf 2015. PFOA werd voorheen gebruikt als een soort bindmiddel om de PTFE te hechten aan de pan, precies zoals Maarten en Peter ook zeggen.
Alle betere coating fabrikanten (DuPont, Weilburger, Ilag AG, Whitford etc) brengen zeker al vanaf 2009 PFOA-vrije PTFE coatings op de markt. Al een aantal jaar is bij deze betere coating fabrikanten geen enkele coating met PFOA meer verkrijgbaar. Je kunt er dus ook bij de grote pannenmerken (die gebruik maken van de betere coating fabrikanten) vanuit gaan dat de gebruikte coatings PFOA-vrij zijn. Van goedkope no-name pannen is dat wat minder bekend.
Bakken in PTFE coatings kan prima, zolang je de staat van de coating in de gaten blijft houden. Zodra de laag beschadigd is kan je de pan beter niet meer gebruiken.
Niet te heet en niet met metalen keukenhulpen in de pan blijft dus verstandig!

Peter
16/11/13 • 11:44

ik heb al twee sets pannen versleten je moet leergeld betalen.
ik ben op de adviezen van het internet afgegaan, allemaal goed gemeent.
ze hebben het ook allemaal over een ei en pannenkoeken.
probeer eens een visje Pangia file of verse aardappelschijfjes, dat blijft bijna overal in kleven, laat de pan maar eens wat warmer worden bak maar eens iets lekker bruin als je dat een paar keer doet bakt hij aan.
ik had de set van braadmax 79 euro drie pannen maar na een een paar keer ging ook die kleven heel licht maar aardappelschijfjes moest je losmaken.
je moet namelijk kijken neer de temperatuur die de pan aankan,meestal 175 gr
ik heb er nu een die 500 gr aankan ik had van alles uitgeprobeerd hij blijft goed visjes/aardappels/eitje /pannenkoeken noem maar op.
alles glijd werkelijk de pan uithet is een pan van het merk Genius type cerafit Gold verkrijgbaar bij Bader 79 euro 5 delen 3 pannen met twee glazen deksels, een 18cm een 14cm en een 20cm gen verzendkosten.
je kan ook een pan bestellen, ik zag ze ook bij tommyteleschop maar daar duurt de verzending ong 2 maanden verzendkosten betalen en vooraf betalen.
ik zeg Genius cerafit Gold groet Peter

23/11/13 • 23:03

Hoe lang gaan aluminium pannen eigenlijk mee? Ik heb een mooie nieuwe zien staan op, maar twijfel nog over de aanschaf. Kunnen jullie hier iets over zeggen?

http://www.marktplaats.nl/a/huis-en-inrichting/keuken-potten-en-pannen/m748201816-splinternieuwe-bialetti-leonardo-28cm-koekenpan-koekepan.html

Papouck
10/12/13 • 22:36

Ben het helemaal met Mek eens. Koop gewoon een Crafond en je hebt een oerdegelijke gietaluminium kwaliteitspan. Kunnen nooit kromtrekken en er bakt nog steeds niets aan. Wij gebruiken ze nu bijna 8 jaar dagelijks en ze blijven echt fantastisch. Er is dus wel gelijk een groot verschil in kwaliteit onder aluminium pannen.

Eva
16/12/13 • 15:17

Maar wil je aliuminium in je eten dan?

02/02/14 • 07:58

[…] of keramische pannen een goede optie. Waarbij keramisch het minst bekend is. Lees ook: een pan voor het leven. Ook bij deze pannen is er gladde laag aangebracht, maar dan van keramiek. […]

16/04/14 • 17:50

[…] dus eigenlijk in een lekkere grote aanbak-pan, grillpan of op de BBQ. Heb je geen aanbak-pan? Lees hier een artikel over de verschillende opties. (Ik heb een RVS-pan van Demeyere, gaat levenslang […]

Mabel van Asperen
07/05/14 • 17:38

Erg leuke en nuttige thread, dit; gelukkig zijn er toch heel wat mensen die zich eraan ergeren dat ze de ene na de andere pan (met anti-aanbaklaag) verslijten. Ik vind het ook erg leuk dat het artikel benadrukt dat pannen met anti-aanbaklaag niet altijd, of eigenlijk meestal niet, het lekkerste gerecht opleveren.
Toch mis ik een type koekenpan bij de bespreking van ‘duurzame alternatieven’, nl de plaatijzeren koekenpan (ook vaak aangeduid als ‘carbon steel’ ter onderscheiding van roestvast staal of ‘RVS’, wat weer iets héél anders is.) Bakken doet dit type uitstekend; hij doet maar weinig onder voor de gietijzeren koekenpan, maar hij is wél lichter, veel minder kwetsbaar (overleeft een val van 3-hoog met hooguit een deukje) en goedkoper. Een beetje zuidelijk van hier is dit type simpelweg ‘de koekenpan’; alle andere pannen zijn nieuwkomers en dus ‘speciaal’. Maar ook hier is het, niettegenstaande gesponsorde TV programma’s die je anders willen doen geloven, de favoriete keuze van professionals; loop maar eens per ongeluk de keuken van een restaurant binnen; tien tegen een dat je daar als koekenpan niet anders ziet dan plaatstalen pannen.
Hij is doorgaans erg simpel uitgevoerd; meestal dus met een ijzeren steel (die soms heet kan worden, dat wél), zelden met een houten handvat en nooit met een kunststof-handvat. De betere (dikkere) types gaan een leven lang mee en zijn niet eens erg duur: €35- á €70,- naar gelang de maat. Dat niet iedereen zo’n pan heeft, en dat ze in tests als bijv., van de consumentenbond nooit vorkomen, zal er wellicht mee te maken hebben dat je er even mee om moet leren gaan volgens de wijze aanwijzingen van een (bvk Franse) grootmoeder: vooral niet ‘schoon’ schuren na gebruik; dit soort pannen bakt pas prettig als zich een donker laagje van gehard vet op de bodem heeft afgezet; dat werkt als ‘anti-aanbaklaag’. Als je die door een ongelukje beschadigt is dat geen probleem: pan weer met fijn staalwol blank opschuren; dun insmeren met olie en 8u in de oven. Sommigen doen het iets anders; tips voor dit type onverslijtbare pan de laatste jaren weer volop te vinden op internet.
Ik ga geen fabrikanten noemen; er zijn er véle en hun pannen zijn nu gelukkig ook in Nederland alom verkrijgbaar; in winkels én web-shops.

Coteletje, visje, champignons en groenten – je bakt ze allemaal beduidend makkelijker én smakelijker in een pan zónder anti-aanbaklaag. (Komt mischien ook omdat olie in zo’n pan zich niet verspreidt maar als pareltjes op het oppervlak blijft liggen.) Maar als het nu gaat om een roer-eitje bakken of en pannenkoek… in mijn ervaring hiervoor geen betere pan dan een pan met anti-aanbaklaag. (NB: ik hoor dus gráág andere ervaringen!)

De beroemde teflon-pan gaat volgend jaar van de markt verdwijnen, omdat bij hoge temperaturen giftige stoffen ontstaan en ook omdat er een milieu-vriendelijker alternatief is: de pan bekleed met een ‘keramisch’ laagje van Thermolon, dat niet alleen een hogere temperatuur verdraagt (‘vuur onder de pan vergeten uit te zetten’), maar bovendien geen schadelijke stoffen afgeeft ook al wordt de temperatuur te hoog en voorts ook bij de fabrikage minder milieu-omnvriendelijke stoffen produceert.
OK – we moeten dus over naar Termalon – maar wélke pan dan? Zijn ze allemaal even goed, ven duurzaam? Nee, natuurlijk, maar gegevens over de duurzaamheid van de vele ‘keramische’ bakpannen vind ik nauwelijks; ook al omdat ze nog niet erg lang op de markt zijn, denk ik.

Als ik nu beloof dat ik mijn ‘keramische’ bakpannetje uitsluitend en alleen zal gebruiken voor eitjes en pannenkoekjes, en dat ik er nimmer nooit met ander gereedschappen in zal roeren dan houten of kunststof spatels, en dat ik het nooit in de afwasmachine zal zetten en zélfs nauwelijks zeep zal gebruiken, kan ik dan een koekenpannetje kopen dat héél erg lang mee gaat?
Verwante vraag: is er nou écht een beduidend verschil in ‘duurzaamheid’ tussen de spotgoedkope Tefal keramische pan (€20,- bij de KijkShop), de duurdere BK-pan (€40.-) en de duurste pannen van bijv. WMF? Ik kom er niet echt achter en hoop op méér praktische ervaringen op dit forum.

Marja
17/05/14 • 11:00

Polytetrafluorethyleen (PTFE) ook bekend als Teflon is helemaal niet giftig. Het is een broodje aap verhaal. PTFE word pas giftig als het is verhit tot boven de 350 graden (als het in brand vliegt dus) en alleen giftig voor kleine dieren, zoals vogels.

Aluminium pannen zijn veel gevaarlijker voor de gezondheid. Aluminium groeit namelijk net als een plantje, ook lost aluminium makkelijk op als er zuur bij komt. Er kunnen letterlijk gaten in de pan ontstaan. Voornamelijk bij contact met Ijzer.

Koper lijkt stoer, maar het is niet goed voor je. Je kan er bijna niks in klaarmaken. Zuur mag er niet in, en er kan tin in zijn verwerkt. Het schoonhouden is een drama.

Het beste zijn RVS pannen, elke professionele keuken gebruikt ze. Het beste RVS waar een alu bodem is in verwerkt.

bron: materialenkennis.

Rene
05/10/14 • 08:21

De auteru schrijft: ”Een anti-aanbaklaag is namelijk Teflon en deze bevat de stof PFOA (vanaf 2015 verboden). Deze stof is bij (over)verhitting niet goed voor de gezondheid. Let maar eens op de walm en geur als je de pan per ongeluk teveel hebt verhit.”

Tsja, of een pan gezond is of niet kan je simpelweg ruiken. Wetenschappelijk onderzoek is niet nodig, je neus doet het werk. Als ik zoiets lees, haak ik af.

André
03/01/15 • 08:22

@Mabel van Asperen
Het gebruik van PTFE wordt niet verboden. Wel het gebruik van PFOA. Maar dat wordt al sinds 2009 niet meer gebruikt door de bekende fabrikanten.
PTFE is niet giftig. Nadeel van PTFE pannen is de beperkte levensduur. Wij hebben als alternatief voor de Tefal pan eens een 3x zo dure Fissler teflon pan gekocht. Die sleet net zo snel.
We hebben een keramische pan geprobeerd. Het was een Duits merk, de naam weet ik niet meer. Die bakte vanaf het begin niet zo lekker als een teflon pan, en was na enkele maanden onbruikbaar.

Een geemailleerde pan is onhandig zwaar, het duurt langer voordat deze op temperatuur is, is lastiger schoon te maken en bakt net niet zo lekker. Ook van deze pan gaat de anti-aanbak kwaliteit langzaam achteruit.

Onze conclusie is dat we met de wat duurdere series van Tefal het beste af zijn. Ja, die moet je regelmatig vervangen. Maar dat geldt zeker ook voor dure keramische pannen.

16/02/15 • 20:02

Beste lezers.
Mijn ervaring met pannen is als volgt.

In 1986 kocht ik 2 kleine rvs kookpannen bij Hema. Kwaliteit prima ,prijs prima ,brand weinig aan, goede bodem ,makkelijk schoon te maken, mag ook in vaatwasser. RVS deksels.

Grootste nadeel : de handvaten zijn of waren zwart, nu verkleurd Naar grijs, en stinken als je de gasvlam hoger zet dan de grootte van de bodem.

Voordeel : zijn na 30 jaar nog steeds in gebruik. Handvaten en doppen zijn eventueel te vervangen.

1987 Daarna 3 grote witte soeppannen gekocht,met bloemetjes aan buitenkant, binnenkant en onderkant ook wit geverfd, merk onbekend , nadeel te groot op t fornuis, neemt veel plaats in in de kast, bodem veel te dun dus brand gelijk aan, moeilijk schoon te krijgen, mag wel in vaatwasser. Weggegeven.

1987 kleine Bk Braadpan gekocht, rood geemailleerd , gietijzer, bij Blokker, prijs normaal/ ietsje duurder, uitstekende bak en braad eigenschappen, vaste handvaten, mag zeker in vaatwasser ondanks bovengenoemde reviews!! Dikke pan, dikke bodem dus goede warmtegeleiding, kan ook op inductie! , levensduur uitstekend wordt nog steeds na 30 jaar wekelijks gebruikt! Aanrader! Nadeeltje: er kan een flintertje van t randje afgaan as je te hard op de rand slaat. Zeer goed wasbaar!

1990 : zwarte grote braadpan gekocht, goedkoop, brand dus snel aan. Te dunne bodem, licht gewicht. Werkt nog wel na 30 jaar.

1987 koekenpannen van moeder geleend: ouderwets zwart met houten handvat , werkt goed qua temperatuur, brand
soms aan. Staat in kast wordt nooit meer gebruikt, is wel in uitstekende conditie na 60 jaren!

1989 : tefal koekenpannen gekocht . Prijs normaal. Blokker. zware teleurstelling: reden : zeer snel kapot, kun je na zeer korte termijn weggooien ivm anti aanbaklaag die loslaat. En dan brandt uiteraard alles aan. Binnen en buitenkant zeer zwak en snel versleten. Nooooit kopen aub!

1990: Bk rvs pan gekocht goede temperatuurverdeling, zwaar, bakt wel aan, pannekoeken perfect! Moeilijk schoonmaken.

1992: goedkope pannenset gekocht van rvs en glazen deksels. Kwaliteit matig, brand aan, oren van zwart plastic vallen er af, breken af. Wel geschikt voor vaatwasser maar vuil blijft onder de doppen zitten dus moet je er telkens op en af draaien. Glasdeksels is zeer handig omdat je ziet wat je kookt en of t kookt, scheelt gas! Nog deels in gebruik…veel deksels kapot zonder doppen. Geen aanrader dus.

2000: pannen los gekocht bij Blokker eigen merk goedkoopste en kleinste maten voor 1 persoon of twee personen. RVS met glasdeksels. Doppen blijft ook weer vuil onder zitten. Zeer slechte kwaliteit. Erg goedkoop. 6 a 8 euro per stuk. Gingen kapot door oververhitting oftewel bodem trekt krom en valt er dan in 2 lagen af. Geen aanrader! Deksels nog steeds goed. Nooit kopen !

2014 : 1 pan gekocht bij Ikea, tot nu toe prima. RVS met vaste grote open handvaten. Vaatwasser bestendig, kookt goed. Kwaliteit nog onzeker vanwege recente aankoop. Ziet er erg mooi uit. Voordeel niet breed wel heel hoog en met maataanduiding binnenzijde. Mooi design. Iets taps. Giet goed af! Prijs 15 euro dus goedkoop en goed.

2000-20015 : diverse koekenpannen gekocht van verschillende merken. Teflon laag laat uiteindelijk altijd los. Mag niet heet worden. Alles in vaatwasser gedaan , gaat prima. Gebruik altijd plastic roerdingen , nooit met metaal erin roeren of snijden!
Gietijzer: tja heb ik ook maar is erg zwaar en lastig schoonmaken, moet je weer invetten, brand aan.

Tot nu toe beste koop: Bk pannen.

Waarschijnlijk koop ik in de toekomst Bk pannen rvs ( zonder plastic of kunststof handvaten) vanwege redelijke recensies, goedkope en goede prijs kwaliteit verhouding. Moeder werkt haar leven lang al met Bk pannen en de bodem is vooral het belangrijkste en t beste bij bk. Brand zelden aan en is super snel weer schoon, mag in vaatwasser.

Kwaliteit kost n paar centen meer maar is de prijs zeker waard.

Beste pannen: Bk en fisler.

Mooiste design : fisler pannen, duur en heel goed.

Slechtste pannen: goedkope rommel en vooral tefal!

mike
11/03/15 • 08:22

ik had eigenlijk een vraag wat jullie allemaal met je oude pannen doen? blokker e.d. hebben wel tijdelijke inruilacties gehad maar voor zover ik weet pleuren de meeste mensen hun oude pan gewoon bij het huis-,tuin- en keukenafval.
wie maak je blij met oude pannen of eigenlijk niemand? milieutechnisch kan ik me toch voorstellen dat het erg schadelijk is als het op de grote vuilnisbelt terecht komt.

A. van Dam
16/03/15 • 17:24

Ik gebruik sinds augustus pannen waar ik mijn groenten en aardappelen in kook (gaar)zonder toevoeging van water. Mijn vlees braad en gaar ik zonder toevoeging van olie of boter. En de smaak is fantastisch. Mijn complete pannenset is van hetzelfde edelmetaal, dus geen ongezonde teflon. Er zit een garantie op van 30 jaar, dus ook mijn koekenpan gaat zeg maar levenslang mee.

Td
15/04/15 • 20:45

@ van dam: benieuwd welke merk pannen je gebruikt die 30 jaar garantie geven.

A. van Dam
03/05/15 • 10:43

Deze pannen zijn van AMC. Hoogwaardig edelmetaal, en heerlijk, praktisch en energiebesparend eten bereiden. Ik ken mensen die de pannen al meer 35 jaar hebben en die zien er nog als nieuw uit bij dagelijks gebruik. Wordt geen reclame voor gemaakt, dus bij veel mensen nog onbekend. Alleen via proeverij avondjes kun je de pannen in werking zien en meteen de smaak proeven van het eten. Als je meer info wilt over bijv. zo’n proeverij dan laat je het maar weten.

Grim
10/05/15 • 14:38

Ik heb i.d.d. de beste ervaringen met oma’s gietijzeren braadketels (geëmailleerd) met email bekleed.
Ik heb zelfs van dit soort pannen die al ouder dan 50 jaar zijn en nog steeds perfect doen waarvoor ze bedoeld zijn: braden, bakken, stoven en zelfs als ovenschotel te gebruiken. In de maten vanaf 15 cm tot 45 cm een geweldige pan voor (bijna) alle bereidingen!! Zelf om een grote pan goulash of erwtensoep te bereiden is de grote Creuset mosselpan een ideale partner in de keuken.
Ik ga nu weer snel naar mijn keuken terug.

LUCIA
17/05/15 • 10:51

Ook ik ben nog in het bezit van het kleine,oranje,gietijzern braadpannetje
van mijn moeder.
Maarik heb daar de volgende vraag over: onder de rand van het pannetje zijn stukjes emaille af,evenals van het deksel rondom de rand die aansluit op de pan.
Nu heb ik altijd gehoord dat je de pan dan niet meer mag gebruiken omdat hier dan giftigste uit vrijkomen !

Mark
10/09/15 • 19:09

zelf zweer ik ook bij gietijzer.
eerst bij mijn ouders 25 jaar lang dezelfde geemailleerde gietijzeren le creuset aan het werk gezien (en zelf gebruikt) en ook al veel tefalletjes zien komen en gaan, maar bij het uit huis gaan heb ik toch voor de gietijzeren pan gekozen.
via marktplaats eentje voor 4 tientjes opgehaald, en reeds veel plezier van.

lucia, emaille is slechts een laagje glas over het gietijzer heen.
je hebt ook ongecoate gietijzeren (meestal braad-)pannen. buiten dat je de schilfer zelf niet op wilt eten, kan het dus geen enkel kwaad.

Emile Verplancke
13/10/15 • 23:39

Als je eindeloos plezier wilt hebben van je pan ga dan voor een pan die gegoten is. Gietijzer prima, maar heeft ook zijn nadelen: te zwaar,kan gaan roesten of kan breken en het duurt lang voor die warm is. Voordelen: levensduur, kan niet kromtrekken en de gelijkmatige warmteverdeling.
De kwaliteit van een Le Creuset van nu vind ik trouwens minder dan die van vroeger en wat een prijzen! Maar er is al heel lang een beter alternatief wat een hoop mensen niet weten.
De pannen die ik werkelijk al jaren dagelijks gebruik en met veel plezier zijn mijn mooie handgemaakte gietaluminium Crafond pannen met keramieken binnenzijde. Ze hebben dezelfde voordelen als gietijzer maar dan zonder de nadelen. Echt super en ik kan ze iedereen aanraden zoals ook Mek en Papouck hier al hebben ondervonden. Crafond is vergeleken met Le Creuset ook nog eens beter betaalbaar.

Malou
08/12/15 • 19:49

Ik lees nu net dat er lood en kadmium in emaille zit/kan zitten. Iemand die hier meer over weet?

Hans
22/01/16 • 18:10

Aan al die mensen die zich zorgen maken over stofjes: de afgifte waarden zijn enorm veel lager dus veilig dan wat we elders als normaal binnenkrijgen wat als geen probleem wordt gezien – zo veel onnodige zorgen die velen maken..

Na alle reacties gelezen te hebben is voor mij CREUSET Les Forgees de prima 2e keus en CRANFORD de duidelijke 1e keus (twee pannen gekocht, geweldige voelbare en zichtbare kwaliteit – en goedkoper dan Creuset).

DANK aan de mensen die CRANFORD opbrachten, anders had ik het nooit gevonden.

Joyce
25/01/16 • 18:58

Wie heeft er ervaring met koken met emaille pannen? Mijn oog is gevallen op het merk RIESS. Wie weet of hier nadelen aan zitten?

Ab
03/03/16 • 19:12

Sinds kort heb ik een RVS koekenpan van De Meyere a € 140 gekocht, een prachtige pan.
Maar ik dacht van het aanbakken af te zijn, helaas hij bakt dus wel aan.
Doe ik iets verkeerd?

Marijke
07/10/16 • 07:20

Ook ik heb zo’n RVS pan van Demeyre gekocht in 2003. Ik kan er gewoon niks mee, alles bakt aan. Wat ik ook probeer. Hij staat dus al jaren in de kast, zonde van zoveel geld!
Kan iemand nog eens goed uitleggen wat ik het beste zou kunnen doen?
Heel erg bedankt alvast.

Nicolien
12/10/16 • 18:44

Ben op zoek naar een wokpan voor inductie koken. Welke pan kunnen jullie mij aanbevelen?

Marco
01/05/17 • 15:19

Neem een plaatstalen koekenpan( De Buyer) en je bent van al dat gezeur af een pan voor het leven .
Wel goed inbranden !

Cathy
20/12/17 • 07:36

Nog een tip voor als je écht duurzaam wil koken: braad dan niet dat kippetje aan maar maak een lekkere veganistische schotel 😉

annie
16/04/18 • 21:44

Ja zware pannen maar heel goed!! Machtig…

Plaats hier uw reactie
Bij Duurzaam Thuis kun je alles lezen over duurzame oplossingen in en rondom het huis. Naast het bieden van overzicht proberen we per onderwerp tips te geven om zelf concreet aan de slag te kunnen!

Partners

Kitchzen

De duurzame keuken van Bamboe

DuurzaamThuis nieuwsbrief
* = verplicht veld